FİNANSAL, VERGİ VE SGK AVANTAJLARI

11. Yatırım Teşvikinde Faiz ve Kâr Payı Desteği: Hangi Krediler Kapsamda?

Faiz ve Kâr Payı Desteği; 3., 4., 5. ve 6. Bölgelerde gerçekleştirilen bölgesel teşvik kapsamındaki yatırımlar ile AR-GE, çevre, öncelikli ve stratejik yatırımlar için Bakanlıkça sağlanan bir finansman teşvikidir.

Destek Mekanizması Nasıl Çalışır?

Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında kullanılan en az 1 yıl vadeli yatırım kredilerinin faiz veya kâr payı tutarının belirli bir puanı (veya yüzdesi) Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından karşılanır.

Destek Oranları ve Limitleri

• TL Kredilerde: Bölgesine göre 3 ila 7 puanlık faiz indirimi sağlanır.

• Döviz Cinsi Kredilerde: 1 ila 2 puanlık indirim uygulanır.

• Maksimum Destek Tutarı: Proje türüne ve bölgesine göre belirlenen yasal tavanlar (örneğin bölgesel yatırımlarda milyonlarca TL’ye varan hibe nitelikli faiz geri ödemesi) çerçevesinde kullandırılır.

Kapsam Dahilindeki Finansman Araçları

• Protokollü ticari bankalardan kullanılan yatırım kredileri,

• Katılım bankalarından sağlanan kâr payı fonları,

• Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası (TKYB) ve İhracat Kredi Bankası (Eximbank) kaynaklı uzun vadeli yatırım kredileri.

12. İndirimli Kurumlar Vergisi ve Yatırıma Katkı Oranı (YKO) Nasıl Hesaplanır?

Yatırım Teşvik Belgesi kapsamındaki en yüksek parasal getiriyi sağlayan kalemlerden biri Vergi İndirimi (Kurumlar/Gelir Vergisi) desteğidir. Bu destek iki temel kavrama dayanır: Yatırıma Katkı Oranı (YKO) ve Vergi İndirim Oranı.

Temel Tanımlar

• Yatırıma Katkı Oranı (YKO): Yapılan toplam sabit yatırım tutarının yüzde kaçının devlet tarafından vergiden vazgeçilerek karşılanacağını gösterir.

• Vergi İndirim Oranı: Şirketin ödeyeceği standart Kurumlar Vergisi oranına (Örn: %25) uygulanacak indirim yüzdesidir (Genellikle %50-%80 arası).

Örnek Hesaplama Modeli

Bu senaryoda işletme, ürettiği kâr üzerinden ödemesi gereken Kurumlar Vergisini indirimli ödeyerek toplamda 20 Milyon TL vergi ödemekten muaf kalır.

Yatırım Döneminde Diğer Kazançlara Uygulama

Yatırımcılar, henüz yatırım tamamlanıp kâra geçmeden önce dahi, mevcut diğer ticari faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlara belirlenen yasal oranlarda indirimli kurumlar vergisi uygulayarak anında nakit akışı avantajı elde edebilirler.

13. SGK Primi İşveren Hissesi Desteği ve İstihdam Şartları Nelerdir?

Bölgesel ve stratejik teşvik belgeleri kapsamında sağlanan Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği, sanayicinin istihdam maliyetlerini doğrudan hafifleten en etkili operasyonel desteklerden biridir.

Desteğin Kapsamı

Yatırım Teşvik Belgesi’nde taahhüt edilen ve yatırım sonucunda istihdam edilen ilave personelin, asgari ücret üzerinden hesaplanan SGK primi işveren hissesi tutarı Bakanlık bütçesinden karşılanır.

Bölgelere Göre Destek Süreleri ve Tavanları

• 1. Bölge: Genellikle kapsam dışıdır (Öncelikli/Stratejik hariç).

• 2. Bölge: 3 Yıl (OSB içi: 4 Yıl)

• 3. Bölge: 5 Yıl (OSB içi: 6 Yıl)

• 4. Bölge: 6 Yıl (OSB içi: 7 Yıl)

• 5. Bölge: 7 Yıl (OSB içi: 8 Yıl)

• 6. Bölge: 10 Yıl (Ayrıca gelir vergisi stopajı ve işçi hissesi desteği uygulanır).

İstihdamda “Mevcut Taban” Kuralı

Teşvikten yararlanabilmek için yeni personelin, şirketin teşvik belgesi başvuru tarihinden önceki son 6 aylık personel ortalamasının (Mevcut İstihdam) üzerine ilave olması zorunludur.

14. Yatırım Teşvik Belgesi Kapsamında Kullanılmış (İkinci El) Makine İthalatı Mümkün mü?

Yatırım maliyetlerini optimize etmek isteyen sanayiciler için en çok merak edilen konulardan biri, yurt dışından ikinci el (kullanılmış/yenileştirilmiş) makine ithalatının teşvik kapsamında yapılıp yapılamayacağıdır.

Mevzuatın Temel İlkesi

Genel kural olarak teşvik belgesi kapsamında ithal edilecek makinelerin yeni ve kullanılmamış olması esastır. Ancak Ticaret Bakanlığı’nın yayımladığı Kullanılmış veya Yenileştirilmiş Eşya İthalatına İlişkin Tebliğ çerçevesinde belirli şartlarla izin verilebilmektedir.

İkinci El İthalat Şartları

1. İzin Listesinde Yer Alma: İthal edilecek makinenin GTİP kodunun Bakanlıkça yayımlanan izinli listede yer alması veya Bakanlıktan münferit İthal İzin Belgesi alınması gerekir.

2. Yaş Sınırı ve Nitelik: Makinelerin belirli bir yaşın üzerinde olmaması, teknolojik geçerliliğini yitirmemiş olması şarttır.

3. E-TUYS’a Şerh Düşülmesi: İthal listesine giriş yapılırken makinenin “Kullanılmış/İkinci El” olduğu açıkça belirtilmeli ve Bakanlık onayı alınmalıdır.

Uyarı: Komple tesis ithalatı hariç, bazı sektörlerde ikinci el makine ithalatı yerli üreticiyi korumak amacıyla teşvik dışı bırakılmıştır.